Hiểu để yêu con trọn vẹn là lời khuyên của các chuyên gia giáo dục và đội ngũ giáo viên Montessori tại Hệ thống Trường Mầm non Sakura Montessori khi con bước vào giai đoạn khủng hoảng tuổi lên 2. 

Khủng hoảng tuổi lên 2: Làm sao để đồng hành cùng con?  
Khủng hoảng tuổi lên 2 nhanh đến và cũng nhanh đi nếu ba mẹ biết cách đồng hành cùng con vượt qua giai đoạn này.

Khủng hoảng tuổi lên 2 là gì?

Theo các chuyên gia giáo dục, ở bất cứ độ tuổi nào, trẻ đều có thể rơi vào các khủng hoảng với mức độ bộc lộ khác nhau do đặc điểm tâm sinh lý của trẻ thay đổi liên tục. Khủng hoảng tuổi lên 2 nhằm chỉ giai đoạn chuyển biến tâm lý rõ rệt của trẻ ở thời kỳ từ 18 tháng đến 3 tuổi khi trẻ hay ăn vạ, thích nói “không” với bất kỳ điều gì chúng không thích hay có xu hướng “bạo lực” thích đấm đá, cào cấu… hoặc bỏ qua các quy tắc đã được bố mẹ đặt ra trước đó. 

Nguyên nhân dẫn đến khủng hoảng tuổi lên 2 của trẻ là bởi ở giai đoạn 0-3, trẻ thay đổi và tăng trưởng nhanh chóng về mặt cảm xúc, con muốn được yêu thương, chấp nhận, tôn trọng, thấu hiểu, ấm áp và được nâng niu bảo vệ. Đặc biệt, ở thời điểm này, trẻ bắt đầu muốn thể hiện suy nghĩ của bản thân qua lời nói nhưng vốn từ hạn chế khiến con khó diễn đạt được. Vì vậy, trẻ càng dễ khó chịu, “khủng hoảng” với chính mình và với người khác. 

Nếu cha mẹ không bắt kịp được nhu cầu của các con thì các con sẽ bộc lộ rất nhiều các hành vi thách thức, chống đối quyết liệt với tất cả mọi người. 

Xem thêm: Khủng hoảng tuổi lên 3 của con và bài học cho ba mẹ

Giúp con bước qua khủng hoảng tuổi lên 2: Ba mẹ cần làm gì?

Khủng hoảng tuổi lên 2 của trẻ có lẽ là cơn ác mộng với nhiều ba mẹ khi không thể chế ngự những cơn nổi loạn của con. Nhưng nếu biết cách ứng xử và hành động khéo léo, ba mẹ sẽ chính là người nâng đỡ, giúp con bước qua khủng hoảng tuổi lên 2. 

Hiểu và đồng cảm với trẻ

Trẻ nhỏ là một cá thể độc lập và các con luôn muốn được thừa nhận, cư xử như “một người trưởng thành”. Vì vậy, bất cứ khi trẻ buồn, khóc hay bực bội… trẻ luôn cần người lớn thấu hiểu và đồng cảm với bé.

Khi được hỏi về khả năng kiểm soát cảm xúc trước hành động ăn vạ, mè nheo của con, nhiều ba mẹ cho rằng họ không giữ nổi bình tĩnh. Đó là lý do ở nhiều gia đình, người lớn thường quát mắng “Không được, mẹ cấm nghe chưa!”, “Hơi tý là ăn vạ, hư quá!”, “Nín ngay”… hoặc sử dụng các hình phạt, đòn roi để răn đe trẻ. 

Tuy nhiên, với trẻ nhỏ, tất cả những câu cấm đoán, ra lệnh đó chỉ làm tăng cảm giác khó chịu trong con. Con sẽ càng ngang bướng, khó bảo, cảm thấy mất an toàn và có xu hướng bạo lực. Tính cách này ảnh hưởng tới hành vi ứng xử của con với người khác, thậm chí gây nên những hậu quả khôn lường. 

Vì vậy, hãy lắng nghe, quan sát những hành động, lời nói của con để thấu hiểu vấn đề con gặp phải. Hãy cho con những lời gợi mở sự chia sẻ để con trải lòng như “À, con không thích cái này phải không?”, “Con bị ngã nên con đau đúng không?”, “Con muốn ăn bánh à?”, “Con đang khó chịu trong người phải không”… Điều này không chỉ giúp bé nguôi ngoai, dễ chịu mà còn tạo dựng niềm tin giữa con cái và ba mẹ hơn.

Hơn nữa, cách giao tiếp của ba mẹ với trẻ sẽ giúp các con cải thiện vốn từ vựng để có thể tự diễn tả cảm xúc hoặc ý muốn, nhu cầu của bản thân. 

Quan sát để ngăn ngừa cơn giận dữ của con

Các chuyên gia và nhiều phụ huynh đều cho rằng, người lớn có thể dự đoán các thời điểm trẻ kích động để xoa dịu tâm trạng và giúp con lấy lại bình tĩnh trong thời kỳ khủng hoảng tuổi lên 2. 

Đó là lý do các giáo viên Montessori đặc biệt nhấn mạnh về việc quan sát từng hành động, cử chỉ, hành vi… của trẻ. Thông qua quan sát, người lớn có thể dự đoán được trẻ thường xuyên thay đổi cảm xúc, hành động lúc nào và vì lý do gì. Ví dụ: Những ngày bạn thấy con mệt mỏi là khoảng thời gian con rất dễ khóc lóc, tức giận vô cớ… Cho nên, hãy dành thời gian quan tâm con, quan sát biểu hiện của con, lắng nghe con trọn vẹn nhất để mang đến cho con những cảm xúc tích cực nhất.

Hoặc hãy đưa cho con những gợi ý, chỉ dẫn trong từng tình huống trước khi trẻ có “cơ hội” nổi giận. Cụ thể: Khi mang giày cho con, bạn có thể chủ động hỏi con thích đôi giày màu trắng hay màu đỏ? Với cách này, các con sẽ phải đưa ra sự lựa chọn và không thể bùng phát cơn tức giận vô cớ khi bố mẹ trái ý mình. 

Xem thêm: Kỷ luật trẻ mầm non như thế nào để không làm tổn thương trẻ?

Ngoài ra, các giáo viên Montessori Quốc tế cũng khuyến khích bố mẹ nên chủ động nói cho trẻ biết mình định làm gì trước khi hành động. Ví dụ: Khi chuẩn bị đưa con ra ngoài, bạn có thể nói với con rằng: “Mẹ sẽ giúp con thay quần áo nhé!”, “con ngồi chơi chờ mẹ thay quần áo nhé!”, “Chân con bị đau, mẹ sẽ bế con ra xe với bố nhé!”… Cách làm này giúp bé cảm thấy được tôn trọng khi người lớn luôn hỏi ý kiến của mình trước khi hành động. Và dù chưa hình dung được mọi chuyện diễn ra như thế nào nhưng con cũng có thể dần quen mà không bị choáng ngợp hay bối rối. 

Không áp đặt, hãy tạo điều kiện để con TỰ LẬP

Những câu nói “Con phải làm cái này…”, “Con không được phép làm cái kia…” chẳng thể làm con ngoan ngoãn, ngược lại càng làm cơn khủng hoảng tuổi lên 2 của con trở nên dữ dội hơn. Bởi ở giai đoạn này, trẻ nhỏ chưa nhận thức đầy đủ về hậu quả nên muốn làm theo ý mình, bất chấp đúng – sai, tốt – xấu.

Ở giai đoạn khủng hoảng tuổi lên 2, người lớn nên cho phép trẻ tự do lựa chọn trong khuôn khổ hoặc có thể đưa ra cho trẻ một số lựa chọn đơn giản và phù hợp với con. Con có thể tự do lựa chọn trò chơi con thích, những đồ vật con thích, tham gia hoặc không tham gia hoạt động cùng bố mẹ…

Xem thêm: Giúp con tự lập hơn với 5 việc tự làm hàng ngày

Đồng thời, ba mẹ nên tạo mọi điều kiện để con được tự lập. Bởi các nghiên cứu về trẻ đã chỉ ra rằng: Ở giai đoạn từ 18 đến 24 tháng, trẻ có thể tự làm các việc đơn giản như: tự dùng tay lấy thức ăn, bê cốc uống nước, nhặt đồ chơi, bóc trứng,… Khi cho phép trẻ tự thực hiện công việc phù hợp với khả năng, con sẽ cảm thấy bản thân mình có ích và luôn được tôn trọng như một người lớn.

Khủng hoảng tuổi lên 2: Làm sao để đồng hành cùng con?  

Khủng hoảng tuổi lên 2: Làm sao để đồng hành cùng con?  
Hãy để những em bé 2 tuổi được tự làm những việc trong khả năng.

Có thể, cuộc khủng hoảng tuổi lên 2 hay khủng hoảng tuổi lên 3 của trẻ đều gây nên những mệt mỏi cho người lớn. Nhưng đó lại là quá trình phát triển tâm lý tự nhiên và độc lập của trẻ, giúp trẻ tự thẩm thấu kiến thức, hình thành nhân cách và kỹ năng. Cho nên, dù con bạn khủng hoảng ở bất cứ độ tuổi nào thì nguyên tắc quan trọng nhất mà ba mẹ cần nhớ chính là BÌNH TĨNH, ĐỒNG CẢM, KHÔNG ÁP ĐẶT hay CẤM ĐOÁN.

Hy vọng những thông tin mà Sakura Montessori chia sẻ sẽ giúp ba mẹ cùng con vượt qua giai đoạn khủng hoảng tuổi lên 2 một cách nhẹ nhàng nhất.

Bài trướcSakura Montessori nâng cao chất lượng bữa ăn học đường, giúp trẻ phát triển toàn diện 
Bài tiếp theoSMISers Hạ Long: Tìm hiểu về 5 giác quan của con người